MÓZGOWE
PORAŻENIE
DZIECIĘCE

To zbiór zaburzeń ruchowych spowodowanych uszkodzeniem mózgu. Uszkodzenie to wystąpiło przed, w trakcie lub po porodzie, ale przed ukończeniem 2 r.ż. Skutkiem uszkodzenia mózgu, jest osłabienie koordynacji, siły, nieprawidłowy wzorzec ruchu lub kombinacja tych objawów. Uszkodzenie w mózgu jest niepostępujące, ale progresywne są objawy tego uszkodzenia. Dzieci z mózgowym porażeniem dziecięcym, poza nieprawidłowym wzorcem ruchów w kończynach, mogą mieć inne współistniejące schorzenia, m.in.: padaczkę, opóźnienie intelektualne, utrudnioną uwagę, zaburzenia widzenia, słuchu, mówienia, połykania, oddychania itp.

EPIDEMIOLOGIA

Mózgowe porażenie dziecięce to najczęstsza, przewlekła przyczyna inwalidztwa u dzieci. Częstotliwość występowania to około 2- 3 na 1000 żywourodzonych dzieci, niezależnie od miejsca urodzenia. 

ETIOLOGIA

Od momentu opisania choroby uważa się, że przyczyną jest niedotlenienie mózgu, czyli niewystarczająca ilość tlenu jaka została dostarczona do ośrodkowego układu nerwowego. Do innych przyczyn zaliczamy:

  • zakażenia wirusowe płodu: cytomegalowirus lub różyczka;
  • wodogłowie – zarówno przed i po porodzie;
  • zakrzepy lub wylewy krwi do mózgu, na które bardziej są podatne wcześniaki;
  • zaburzenia rozwoju mózgu w pierwszym trymestrze;
  • odklejenie się łożyska;
  • zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych;
  • uraz czaszkowo-mózgowy wskutek zespołu dziecka potrząsanego lub maltretowanego;
  • wcześniactwo i niska masa urodzeniowa.

Porażenie mózgowe może przybierać następujące formy:

  • hemiplegia – porażenie mięśni jednej połowy ciała;
  • diplegia – obustronne porażenie;
  • quadripledia – porażenie czterokończynowe;
  • postać móżdżkową;
  • postać pozapiramidową;

i zróżnicowane nasilenia.

lekarzu

A TWÓJ PACJENT, DO KTÓREJ GRUPY NALEŻY W SKALI GMFCS?

PORAŻENIE MÓZGOWE WYMAGA STOSOWANIA WIELOKIERUNKOWEJ OCENY LEKARSKIEJ DOKONYWANEJ W CELU ZAPLANOWANIA INDYWIDUALNEGO PROCESU TERAPII

LEKARZU!

JEDNYM Z NAJWAŻNIEJSZYCH ASPEKTÓW ZDROWOTNYCH, NA KTÓRE TRZEBA ZWRÓCIĆ UWAGĘ W PROWADZENIU LECZNICZYM PACJENTA Z MÓZGOWYM PORAŻENIEM DZIECIĘCYM, JEST PROFILAKTYKA NEUROGENNEGO ZWICHNIĘCIA STAWU BIODROWEGO

0

dzieci dotkniętych MPD zagrożonych jest neurogennym zwichnięciem stawów biodrowych (zwłaszcza tych z poziomu od III do V w skali GMFCS)

PROCENT

Zwichnięty staw biodrowy powoduje:

  • wysokie dolegliwości bólowe;
  • zmniejsza znacznie zakres ruchu;
  • uniemożliwia przyjęcie pozycji siedzącej, stojącej;
  • może doprowadzić do złamań;
  • sprzyja powstawaniu skrzywień kręgosłupa.

Zwichnięty staw biodrowy u dzieci z MPD należy operacyjnie nastawić na pierwotne miejsce (o ile jest to możliwe) lub wykonać zabieg paliatywny, gdy ryzyko nastawienia stawu jest zbyt wysokie.

JAKIE PODJĄĆ KROKI, ABY TEMU ZAPOBIEC?

Systematycznie monitorować.

Jak?

Zlecając zdjęcie rentgenowskie stawu biodrowego w projekcji AP
przynajmniej raz w roku.

Na wykonanym zdjęciu RTG oceniane są: 

współczynnik migracji głowy kości udowej – MP, kąt szyjkowo-trzonowy – HSA i kąt panewkowy AI.  

NA PODSTAWIE ZDJĘCIA TY I TWÓJ PACJENT UZYSKACIE INFORmACJĘ
O ZAKRESIE USTAWIENIA GŁOWY KOŚCI UDOWEJ W PANEWCE BIODROWEJ, W ZALEŻNOŚCI OD WIELKOŚCI WSPÓŁCZYNNIKA MP:

A potem?

  • czuwać nad terminowością kolejnych badań RTG, a w przypadku oceny lekarza radiologa wskazującej na zakres czerwony lub żółty – skierować pacjenta do lekarza ortopedy;
  • monitorować potrzeby konsultacji ortopedycznych, w przypadku gdy podczas poprzedniej oceny klinicznej, ortopeda ocenił u dziecka wartości pomiarów w wybranych stawach kończyny dolnej sugerujące dalsze postępowanie medyczne:
  • co 6 miesięcy dziecko 2-6 lat;
  • co rok dla dziecka po 6 r.ż.;

LEKARZU

Twoje zaangażowanie w profilaktykę neurogennego zwichnięcia stawów biodrowych u dzieci z MPD przyczyni się do możliwości uzyskania najwyższej możliwej dla nich niezależności i samodzielności.